Bütçe ekimde 481,1 milyar lira açık verdi, faiz yükü arttı

Emlak Haber Ajansı
5 Min. Okuma

Hazine ve Maliye Bakanlığı’nın 16 Kasım 2026’da yayımladığı verilere göre merkezi yönetim bütçesi ekim ayında 481 milyar 91 milyon lira açık verdi. Geçen yılın aynı ayında açık 223 milyar 199 milyon lira düzeyindeydi. Böylece aylık açık bir yılda yüzde 115,5 artarak iki katını aştı. Eylül ayında kaydedilen 532,2 milyar liralık açıkla karşılaştırıldığında ise ekim tablosu aylık bazda bir miktar daha ılımlı göründü.

Yılın ilk on ayına bakıldığında tablo daha da dikkat çekici. Ocak-ekim döneminde merkezi yönetim bütçe açığı 2 trilyon 321,4 milyar liraya ulaştı. Bir önceki yılın aynı döneminde bu rakam 1 trilyon 440,5 milyar liraydı; yani on aylık açık yüzde 61,2 büyüdü.

Ekimde giderler gelirlerden çok daha hızlı arttı

Ekim ayında bütçe giderleri geçen yılın aynı ayına göre yüzde 29,9 artışla 1 trilyon 779,4 milyar liraya çıktı. Aynı dönemde bütçe gelirleri ise yüzde 13,2 artarak 1 trilyon 298,3 milyar lira oldu. Gelir ve gider artış hızları arasındaki bu belirgin makas, ekim ayındaki açığın büyümesinin temel nedeni olarak öne çıkıyor.

Gelir tarafında vergi gelirleri ekimde 1 trilyon 141,1 milyar lira olarak gerçekleşti. Bakanlığın aylık bütçe gerçekleşme raporuna göre vergi gelirlerindeki yıllık artış yüzde 16,9’da kaldı. Bu oran, gider kalemlerindeki genel artışın oldukça gerisinde.

Faiz giderleri yüzde 91,4 arttı

Ekim verilerinin en çarpıcı kalemi faiz harcamaları oldu. Faiz giderleri geçen yılın aynı ayındaki 157,4 milyar liradan 301,3 milyar liraya yükseldi; artış oranı yüzde 91,4. Faiz hariç giderler ise yüzde 21,9 artışla 1 trilyon 478,1 milyar lira olarak kaydedildi.

Faiz ödemeleri dışarıda bırakıldığında ölçülen faiz dışı denge de ekimde açık verdi. Faiz dışı açık, geçen yılın ekim ayındaki 65,8 milyar liradan bu yıl 179,8 milyar liraya çıktı. Böylece faiz dışı açık, bir yıl öncekinin yaklaşık 2,7 katına ulaştı.

On aylık tabloda faiz dışı fazla korunuyor

Ocak-ekim döneminin toplamında bütçe giderleri yüzde 35,7 artışla 15 trilyon 727,5 milyar liraya, bütçe gelirleri ise yüzde 32,1 artışla 13 trilyon 406,1 milyar liraya ulaştı. Aynı dönemde faiz giderleri yüzde 40,3 artarak 2 trilyon 552,4 milyar lira, faiz hariç giderler ise yüzde 34,8 artışla 13 trilyon 175,1 milyar lira oldu.

Ekim ayında faiz dışı açık verilmesine karşın yılın ilk on ayında faiz dışı denge hâlâ fazla veriyor. Ancak bu fazla, geçen yılın aynı dönemindeki 379,3 milyar liradan 231 milyar liraya geriledi. Faiz dışı fazla, kamu borç yükünün kontrol altında tutulmasında yakından izlenen göstergelerden biri olduğu için bu düşüş ekonomi gündeminde önemli bir başlık olarak öne çıkıyor.

Giderlerin yıllık ödeneklere göre gerçekleşme oranı ocak-ekim döneminde yüzde 82,9 olarak hesaplandı. Bu oran bir yıl önceki aynı dönemde yüzde 78,7’ydi. 2026 bütçesinde yıl geneli için 18 trilyon 978,8 milyar liralık gider ödeneği ve 2 trilyon 712,7 milyar liralık açık öngörülüyor. On aylık açık, yıllık açık hedefinin yaklaşık yüzde 86’sına karşılık geliyor; yılın son iki ayı için hedefle arasında yaklaşık 391 milyar liralık bir alan kalıyor.

Konut ve kredi piyasası açısından ne anlama geliyor?

Bütçe açığının seyri, Hazine’nin borçlanma ihtiyacını ve dolayısıyla piyasa faizlerini doğrudan etkileyen başlıca unsurlardan biri. Faiz giderlerindeki hızlı artış, kamunun finansman maliyetinin yükseldiğine işaret ediyor. Kamunun borçlanma ihtiyacı arttıkça bankaların kredi fiyatlamasında da yukarı yönlü baskı oluşabiliyor. Bu durum, konut kredisi faizlerinin ne zaman ve ne ölçüde gerileyeceğini bekleyen alıcılar için takip edilmesi gereken bir gösterge.

Öte yandan para politikası tarafında dezenflasyon sürecinin sürdürülmesi için maliye politikasının destekleyici kalması bekleniyor. Bu nedenle yılın son iki ayına ilişkin bütçe gerçekleşmeleri, hem faiz indirimlerinin zamanlaması hem de konut finansmanı koşulları açısından piyasaların gündeminde kalmaya devam edecek. Kasım ayına ait bütçe verileri aralık ayında açıklanacak.

Öne çıkan rakamlar

Ekim 2026’da bütçe açığı 481,1 milyar lira, faiz dışı açık 179,8 milyar lira, faiz gideri 301,3 milyar lira oldu. Ocak-ekim döneminde ise toplam açık 2 trilyon 321,4 milyar lira, faiz dışı fazla 231 milyar lira olarak kaydedildi. Veriler, Hazine ve Maliye Bakanlığı’nın Ekim 2026 Aylık Bütçe Gerçekleşme Raporu ile Bloomberg HT, CNBC-e ve Forbes Türkiye’nin 16 Kasım 2026 tarihli haberlerinden derlenmiştir.

Bu Makaleyi Paylaş
Yorum yapılmamış